Mặc dù thừa nhận cần có một số quy định, Tổng thống Trump không đưa ra bất kỳ chi tiết cụ thể nào về những biện pháp có thể được áp dụng. Ông cho rằng những cảnh báo về việc công nghệ đang phát triển quá nhanh và thiếu sự giám sát xuất phát từ những “thế lực tiêu cực” mà ông không nêu rõ, dù những người tiên phong trong ngành đã nhiều lần bày tỏ lo ngại như vậy.

“Chúng ta có thể đặt ra các rào cản, chúng ta có thể làm việc này việc kia, nhưng tôi nghĩ có rất nhiều thế lực tiêu cực đang đưa vấn đề này lên, những điều mà họ không nên đưa lên, và họ đang nói về những chuyện sẽ không xảy ra. Ai chiến thắng trong AI thì người đó chiến thắng”, ông Trump nói với các phóng viên trong chuyến thăm Ireland cuối tuần qua.

Ngày 13/9, khi được hỏi có phải ông đang cố giảm nhẹ những rủi ro từ AI hay không, nhà lãnh đạo Mỹ trả lời: “Tôi không xem nhẹ”, cho rằng trí tuệ nhân tạo “sẽ mang lại nhiều điều tốt hơn điều xấu, và hơn rất nhiều”.

Trong cuộc trò chuyện với các phóng viên trên chuyến bay trở về Washington, ông một lần nữa nhắc lại nhận định trước đó về tầm quan trọng của cuộc đua: “Ai chiến thắng AI thì người đó chiến thắng”.

Cảnh báo giảm tốc độ phát triển AI từ ông trùm AI

Những phát biểu của Tổng thống Trump được đưa ra sau khi Giám đốc điều hành Anthropic Dario Amodei kêu gọi giảm tốc độ phát triển AI tiên tiến nhất, cảnh báo rằng các hệ thống ngày càng có khả năng hoạt động tự chủ có thể sớm tự cải thiện năng lực của chính mình, vượt qua các biện pháp bảo vệ hiện có và tiến hành các cuộc tấn công mạng quy mô lớn vượt khỏi khả năng kiểm soát của con người.

Trong một động thái hiếm hoi thể hiện sự đồng thuận, các đối thủ của ông - Giám đốc điều hành OpenAI Sam Altman và Giám đốc điều hành SpaceXAI Elon Musk - đều ủng hộ đề xuất này.

Cố vấn AI của Nhà Trắng David Sacks đáp lại bằng cách cáo buộc OpenAI và Anthropic tạo thành một “thế độc quyền song phương về trí tuệ tiên tiến” và hành động như thể “luật chống độc quyền phải bị đình chỉ để các ông có thể thành lập một cartel”.

Cố vấn AI của Nhà Trắng viết: “Nếu các mô hình chưa được công bố đáng sợ đến mức các ông cho rằng mình nên giảm tốc độ, tôi ủng hộ quyết định hành động có trách nhiệm của các ông. Nhưng hãy ngừng giả vờ rằng các ông cần sự cho phép của bất kỳ ai khác”.

Sự trỗi dậy của AI Trung Quốc bất chấp các lệnh hạn chế

Ông Sacks cũng đặt câu hỏi liệu Trung Quốc có bao giờ đồng ý với một kế hoạch phối hợp quốc tế nhằm giảm tốc độ phát triển AI hay không - một vấn đề ngày càng trở thành trọng tâm trong cuộc tranh luận về AI tại Washington.

Bất chấp các biện pháp trừng phạt của Mỹ và những hạn chế đối với việc xuất khẩu chip tiên tiến cùng các công nghệ khác, các nhà phát triển Trung Quốc đã nhanh chóng thu hẹp khoảng cách với các đối thủ Mỹ, đặc biệt thông qua các mô hình nguồn mở và mô hình trọng số mở có chi phí thấp hơn.

Một cơ quan tư vấn của Quốc hội Mỹ cảnh báo hồi đầu năm nay rằng AI nguồn mở của Trung Quốc đang hình thành một “lợi thế cạnh tranh có khả năng tự củng cố”, trong đó các mô hình của những công ty như Alibaba, Moonshot và MiniMax chiếm ưu thế trong bảng xếp hạng mức độ sử dụng trên các nền tảng như Hugging Face và OpenRouter.

Tháng 7, Moonshot AI công bố Kimi K3, hệ thống trọng số mở lớn nhất thế giới với 2,8 nghìn tỷ tham số, trong khi Alibaba gần đây công bố Qwen3.8-Max với 2,4 nghìn tỷ tham số.

DeepSeek và các nhà phát triển Trung Quốc khác cũng đã tung ra những mô hình ngày càng mạnh, có thể được tải xuống, chỉnh sửa và triển khai độc lập thay vì chỉ có thể truy cập thông qua các nền tảng độc quyền của phương Tây.

Những trật tự AI cạnh tranh nhau

Bắc Kinh đang tìm cách biến cách tiếp cận nguồn mở này thành một lựa chọn địa chính trị rộng lớn hơn, thay thế cho sự phụ thuộc vào cơ sở hạ tầng AI do phương Tây kiểm soát.

Phát biểu tại Hội nghị thượng đỉnh BRICS ở New Delhi cuối tuần qua, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đề xuất thành lập một cộng đồng AI nguồn mở BRICS, hỗ trợ cùng phát triển và triển khai các mô hình ngôn ngữ lớn, cung cấp các chương trình đào tạo chuyên biệt và xây dựng cái mà ông gọi là một “hệ sinh thái mở cho AI”.

Chủ tịch Tập Cận Bình phát biểu tại Hội nghị thượng đỉnh BRICS lần thứ 18 ở New Delhi, Ấn Độ

Chủ tịch Trung Quốc cũng mời các thành viên BRICS tham gia Tổ chức Hợp tác Trí tuệ Nhân tạo Thế giới (WAICO), một tổ chức do Trung Quốc hậu thuẫn được thành lập tại Thượng Hải vào tháng 7.

29 quốc gia, trong đó có Liên bang Nga, Indonesia, Pakistan và Kazakhstan, đã ký thỏa thuận thành lập WAICO.

Bắc Kinh cho biết tổ chức này nhằm giúp các nước đang phát triển tiếp cận nhiều hơn với công nghệ AI và có vai trò trong việc xây dựng các quy tắc toàn cầu, đồng thời cam kết cung cấp hàng nghìn cơ hội đào tạo về AI cũng như thành lập các trung tâm hợp tác với BRICS, Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), Liên minh châu Phi (AU) và các tổ chức khác.

Sáng kiến này đang nổi lên như một đối trọng với khuôn khổ Pax Silica của Washington, vốn hướng tới tổ chức các chuỗi cung ứng bán dẫn, khoáng sản thiết yếu và AI giữa những quốc gia mà Mỹ mô tả là các đối tác “đáng tin cậy”.

Theo các nguồn tin, Washington đang chuẩn bị cảnh báo các quốc gia tham gia rằng họ có thể phải lựa chọn giữa hệ thống do Mỹ dẫn dắt và WAICO của Bắc Kinh.

Tổng thống Trump sẽ “giải quyết bài toán AI” trong năm bầu cử ra sao?

AI trở thành một vấn đề quan trọng trong năm bầu cử tại Mỹ, khi một số công ty lớn nhất nước này đang đưa những trung tâm dữ liệu khổng lồ tới các thị trấn nhỏ trên khắp đất nước. Người Mỹ thuộc cả hai đảng ngày càng lo ngại các trung tâm này làm giảm diện tích đất nông nghiệp, gây áp lực lên nguồn nước và khiến hóa đơn điện tăng cao.

Một trung tâm dữ liệu của Core Scientific tại bang Georgia. (Ảnh AP)

Ông Trump vẫn tiếp tục ủng hộ các trung tâm dữ liệu, cho dù cả đảng Cộng hòa lẫn đảng Dân chủ đều đang tìm cách tránh xa vấn đề này và nhiều cộng đồng địa phương tìm cách ngăn chặn việc xây dựng chúng.

Cựu Tổng thống Barack Obama của đảng Dân chủ cho rằng đảng của ông nên đưa AI thành một vấn đề trong chiến dịch tranh cử.

“Tôi sẽ nói về vấn đề này: ‘Đây là kế hoạch của chúng ta về an toàn, đây là kế hoạch của chúng ta để bảo đảm con cái chúng ta không bị công nghệ này làm ảnh hưởng tiêu cực.’ ... Tôi sẽ suy nghĩ rất cụ thể về những tác động kinh tế và hiểu xem điều gì sẽ xảy ra nếu AI khiến nhiều người mất việc. Điều đó sẽ ảnh hưởng đến ai? Chúng ta sẽ ứng phó như thế nào?” ông nói tại một sự kiện tuần trước, cùng với nghị sĩ Hakeem Jeffries - lãnh đạo hàng đầu của đảng Dân chủ tại Hạ viện Mỹ.

Ông Kevin Hassett - Giám đốc Hội đồng Kinh tế quốc gia tại Nhà Trắng, cho biết ông dự kiến trong tuần này sẽ có các cuộc họp với những quan chức chính quyền phụ trách chính sách an ninh mạng, khoa học và công nghệ, để thảo luận về các bước tiếp theo.

Ông Trump cũng có thể gặp các thành viên Quốc hội, trong đó một số người đang cảnh báo về tốc độ phát triển quá nhanh của AI.

“Tôi nghĩ tổng thống cũng muốn lắng nghe ý kiến từ họ”, ông Hassett nói.

Chủ tịch Hạ viện Mỹ Mike Johnson thừa nhận cần có “một số rào chắn, một số biện pháp an toàn” để AI “không vượt khỏi tầm kiểm soát”. Tuy nhiên, giống như ông Trump, ông cũng muốn bảo đảm Mỹ không “đánh mất lợi thế trong cuộc cạnh tranh toàn cầu với Trung Quốc, bởi điều đó sẽ là mối đe dọa với an ninh quốc gia”.

T/h