Vì vậy, đề xuất của Bộ Y tế về xây dựng tài liệu và tổ chức hướng dẫn, trang bị kiến thức, kỹ năng chuẩn bị cho tuổi già đối với người từ 40 tuổi trở lên đã thu hút sự quan tâm của dư luận.

Từ trước đến nay, tâm lý chung của đại đa số người Việt thường xem tuổi già là một giai đoạn tự nhiên đến rồi sẽ tự lo. Khi còn trẻ, người ta mải miết cuốn theo guồng quay của cơm áo gạo tiền, sự nghiệp và nuôi dạy con cái.

Đến khi bước qua ngưỡng cửa 50, 60 tuổi, khi sức khỏe giảm sút và con cái ra ở riêng, nhiều người mới nhận ra mình thiếu hụt các kỹ năng thích ứng và kiến thức chăm sóc bản thân.

Đề xuất của Bộ Y tế nhắm vào mốc 40 tuổi - một quyết định có tầm nhìn chiến lược và thực tế. Ở tuổi 40, con người ta đã định hình được nền tảng sự nghiệp, có một độ chín nhất định trong suy nghĩ nhưng đồng thời cũng là lúc cơ thể bắt đầu phát đi những tín hiệu lão hóa đầu tiên.

Chuẩn bị cho tuổi già từ tuổi 40 hoàn toàn không phải lo xa thái quá. Ngược lại, đó là sự chủ động mang tính triết lý: Xây dựng một hệ thống phòng thủ vững chắc trước khi những cơn bão của tuổi già thực sự ập đến.

Để chiến lược chuẩn bị cho tuổi già từ tuổi 40 thực sự đi vào đời sống, chúng ta cần nhìn nhận nó ở 3 khía cạnh: sức khỏe, tài chính và tinh thần, trong đó chăm sóc sức khỏe dự phòng đóng vai trò quyết định.

Tuổi 40 là thời điểm vàng để chuyển từ y học chữa trị sang y học dự phòng. Việc duy trì chế độ dinh dưỡng lành mạnh, vận động điều độ, kiểm tra sức khỏe định kỳ giúp phát hiện sớm các bệnh mãn tính không lây như tim mạch, tiểu đường, xương khớp. Song hành với đó là tài chính và kế hoạch hưu trí.

Từ tuổi 40, việc quản lý chi tiêu, tích lũy tài chính và đầu tư dài hạn cần phải được hoạch định một cách bài bản thay vì chờ nước đến chân mới nhảy. Ngoài ra, đời sống tinh thần và kỹ năng thích ứng với tuổi già cũng cần được vun đắp từ sớm.

Khi rời khỏi môi trường công sở quen thuộc, không ít người rơi vào khủng hoảng vì cảm thấy mình vô dụng. Việc nuôi dưỡng các sở thích cá nhân, học hỏi công nghệ mới, duy trì các mối quan hệ xã hội từ năm 40 tuổi sẽ là “tấm đệm giảm sốc” khi bước vào tuổi xế chiều.

Đề xuất của Bộ Y tế khi được cụ thể hóa thành các tài liệu hướng dẫn và chương trình đào tạo cộng đồng sẽ là cẩm nang hữu ích. Nhưng chìa khóa thành công cuối cùng vẫn nằm ở sự chuyển biến trong nhận thức của mỗi người dân.

Chúng ta cần gạt bỏ định kiến cho rằng tuổi già là chuyện của vài chục năm nữa, bởi việc chuẩn bị cho tuổi già thực chất là một cách sống có trách nhiệm với chính mình trong tương lai.

Tuổi 40 là "trạm dừng chân" để chúng ta nhìn lại chặng đường đã qua và chủ động thiết kế nửa sau cuộc đời để đón nhận tuổi già trong an yên.