Dòng vốn từ kiều hối đổi hướng

Lượng kiều hối duy trì ở mức cao, kết hợp với những thay đổi mang tính bước ngoặt trong hệ thống pháp luật về đất đai, nhà ở và kinh doanh bất động sản, đang mở ra dư địa lớn cho người Việt Nam ở nước ngoài (Việt kiều) tham gia sâu hơn vào thị trường trong nước.

Theo ông Cấn Văn Lực, Chuyên gia kinh tế trưởng BIDV, kiều hối đang chuyển dịch rõ rệt từ mục tiêu hỗ trợ tiêu dùng sang đầu tư và tích lũy tài sản. Khi quyền và nghĩa vụ của nhà đầu tư được xác lập rõ ràng hơn, cùng môi trường chính trị - kinh tế ổn định, dòng vốn từ Việt kiều có xu hướng chảy mạnh vào các kênh dài hạn, trong đó bất động sản giữ vai trò quan trọng. Bất động sản phù hợp với tâm lý giữ tài sản gắn liền với quê hương, nhất là với những Việt kiều vẫn duy trì mối liên hệ gia đình, kinh tế và thường xuyên đi lại giữa Việt Nam và nước sở tại.

Theo Savills, năm 2025, lượng kiều hối chuyển về TP. Hồ Chí Minh đạt khoảng 10,5 tỷ USD (tương đương hơn 267.000 tỷ đồng), chủ yếu đến từ châu Á (50%) và châu Mỹ (30%). Không chỉ bổ sung ngoại tệ, kiều hối ngày càng được nhìn nhận như một dòng vốn đầu tư tiềm năng trong bối cảnh pháp lý bất động sản trở nên minh bạch và cởi mở hơn.

Ông Matthew Powell, Giám đốc Savills Hà Nội, cho rằng Luật Đất đai 2024 và Luật Kinh doanh Bất động sản đã tạo những điều chỉnh quan trọng, giúp Việt kiều tiếp cận thị trường thuận lợi hơn, với các quyền giao dịch gần tương đương người trong nước. Trước đây, sự thiếu rõ ràng về quyền sở hữu và giao dịch khiến nhiều người phải đứng tên hộ hoặc đầu tư gián tiếp, làm tăng rủi ro tranh chấp. Việc luật hóa rõ hơn các quyền này giúp giảm rủi ro pháp lý và đưa dòng vốn vào các kênh chính thức, minh bạch hơn.

Thị trường cần minh bạch hơn

Dữ liệu từ Savills và Batdongsan.com.vn cho thấy căn hộ chung cư đang là phân khúc được Việt kiều ưu tiên. Ông Đinh Minh Tuấn, Giám đốc khu vực miền Nam của Batdongsan.com.vn, nhận xét căn hộ có thanh khoản tốt, dễ cho thuê và vốn đầu tư ban đầu phù hợp hơn so với nhà đất. Hình thức bán nhà ở hình thành trong tương lai với tiến độ thanh toán theo giai đoạn giúp nhà đầu tư ở nước ngoài dễ cân đối dòng tiền. Nhiều chủ đầu tư còn có chính sách hỗ trợ tài chính, hợp tác ngân hàng hoặc cam kết cho thuê, giảm áp lực vận hành cho nhà đầu tư không trực tiếp sinh sống tại Việt Nam.

Đại diện Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam (VARS) cho rằng việc mở rộng quyền sở hữu và giao dịch cho Việt kiều sẽ tạo thêm lực cầu trung - dài hạn, giúp thị trường bớt phụ thuộc vào dòng vốn đầu cơ ngắn hạn. Việt kiều thường đầu tư với tầm nhìn dài hạn, ưu tiên pháp lý và khả năng khai thác bền vững. Tuy nhiên, VARS lưu ý thị trường cần tiếp tục cải thiện minh bạch thông tin, pháp lý dự án và năng lực quản lý vận hành sau bán hàng.

Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA đánh giá kiều hối là nguồn vốn có chi phí thấp và tính ổn định cao, không tạo áp lực trả nợ như vốn vay. Nếu có cơ chế phù hợp để khuyến khích dòng vốn này vào bất động sản một cách minh bạch, hiệu quả, đây sẽ là nguồn lực quan trọng cho thị trường. Song thách thức lớn nằm ở khâu thực thi chính sách; việc áp dụng cần thống nhất giữa các địa phương, tránh mỗi nơi hiểu luật khác nhau.

Bên cạnh TP. Hồ Chí Minh và Hà Nội, các chuyên gia nhận định Đà Nẵng đang nổi lên như điểm đến mới của Việt kiều nhờ quy hoạch rõ ràng, hạ tầng đồng bộ và sản phẩm dễ đánh giá hiệu quả khai thác. Những địa phương có kết nối giao thông tốt và nguồn cầu thuê ổn định sẽ có lợi thế thu hút dòng vốn này.

Nhìn chung, hành lang pháp lý mới đang tạo dư địa lớn cho Việt kiều đầu tư bất động sản. Tuy nhiên, để chuyển hóa thành dòng vốn thực tế, thị trường cần tiếp tục nâng cao minh bạch thông tin, đơn giản hóa thủ tục, nâng chất lượng sản phẩm và năng lực chủ đầu tư. Chỉ khi thị trường vận hành ổn định, minh bạch và bền vững, dư địa từ chính sách mới mới có thể được khai thác hiệu quả.

BHP